Pośrednictwo ubezpieczeniowe po zawarciu umowy. Kiedy dalej masz zwolnienie z VAT

Pośrednictwo ubezpieczeniowe najczęściej kojarzy się z jednym momentem, czyli z doprowadzeniem do zawarcia umów ubezpieczenia. W praktyce praca nie kończy się jednak z chwilą podpisania polisy. Pojawia się obsługa umów ubezpieczenia, kontakt z klientem, zmiany w umowie, wznowienia, doprecyzowanie warunków, a czasem także działania wspierające świadczenie usług ubezpieczeniowych.

I tu zaczyna się kluczowe pytanie podatkowe. Kiedy czynności wykonywane już po zawarciu umowy nadal mieszczą się w zwolnieniu z VAT jako usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego, a kiedy są traktowane jako odrębne odpłatne świadczenie usług i mogą podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT? Granica bywa cienka, bo podobne działania mogą wyglądać identycznie operacyjnie, ale mieć inny sens gospodarczy i inną kwalifikację.

W tym artykule porządkujemy temat w oparciu o ustawę o VAT, w szczególności o art. 43 ust. 1 pkt 37. Pokazujemy, jak rozumieć czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego po sprzedaży polisy, jak ocenia się je w kontekście pośrednictwa ubezpieczeniowego oraz kiedy pojawia się ryzyko, że dana usługa przestaje być elementem usługi pośrednictwa.

Jeżeli działasz jako agent ubezpieczeniowy albo współpracujesz z pośrednikami ubezpieczeniowymi, ten temat realnie wpływa na sposób fakturowania, ewidencję i bezpieczeństwo rozliczeń. Zwłaszcza wtedy, gdy wynagrodzenie dotyczy nie tylko samego doprowadzenia do umowy, ale też działań wykonywanych z tytułu zawartych umów ubezpieczenia.

W praktyce pośrednictwa ubezpieczeniowego punkt startu to zwykle doprowadzenie do zawarcia umów ubezpieczenia i wybór produktów ubezpieczeniowych dopasowanych do potrzeb. Punkt końca nie zawsze jest tak oczywisty, bo po podpisaniu polisy zaczyna się etap związany z jej funkcjonowaniem, czyli z wykonywaniem umów ubezpieczenia oraz z tym, co wynika z ogólnych warunków ubezpieczenia i treści obowiązującej umowy.

Właśnie dlatego w VAT tak ważna jest kwalifikacja świadczenia. Zwolnienie obejmuje nie tylko same transakcje ubezpieczeniowe, ale również usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego oraz działania, które są realnie „po drodze” do zawarcia i wykonania ochrony. Dotyczy to także sytuacji, gdy występują one jako usługi pokrewne świadczone przez pośrednika. Takie podejście wynika z przepisów Dyrektywy VAT w sprawie wspólnego systemu podatku, gdzie mowa o usługach związanych z ubezpieczeniami, w tym wykonywanych przez brokerów i agentów.

Jak działa agent ubezpieczeniowy po podpisaniu polisy: zakres roli i odpowiedzialności

Jeśli stroną relacji jest agent ubezpieczeniowy, to jego rola po podpisaniu polisy zwykle nie polega już na samym zawieraniu umów ubezpieczenia, tylko na działaniach, które wspierają prawidłowe wykonywanie ochrony i obsługę klienta w trakcie trwania umowy. Część z tych działań nadal wpisuje się w czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego, bo pozostają funkcjonalnie związane z usługą ubezpieczenia i relacją: ubezpieczyciel, ubezpieczający, ubezpieczony.

Najczęściej są to czynności wykonywane w ramach relacji z klientem i ubezpieczycielem, wynikające z produktu i sposobu jego obsługi: – przekazywanie informacji o warunkach ochrony i zasadach zgłaszania zdarzeń zgodnie z OWU, czyli wsparcie w rozumieniu umowy ubezpieczeniowej, – obsługa zmian w polisie w trakcie trwania ochrony, gdy wynika to z potrzeb klienta i konstrukcji produktu, czyli element obsługi umów ubezpieczenia, – kontakt w sprawie wznowień, rozszerzeń lub korekt, jeśli celem jest utrzymanie ochrony i ciągłości świadczenia, – doprecyzowanie danych i zakresu, jeśli jest to konieczne do efektywnego wykonywania umowy i rozliczeń ubezpieczeniowych, w tym składek, – przekazywanie dokumentów i informacji między stronami, jeżeli jest to część procesu realizacji ochrony, a nie samodzielna usługa administracyjna.

Ważne jest, że w VAT ocenie podlega nie nazwa czynności, tylko jej sens i powiązanie z tym, do czego służy polisa. Ten kontekst często wraca w praktyce interpretacyjnej, gdy rozważane jest, czy usługa po sprzedaży wciąż mieści się w zwolnieniu z art. 43.

Usługi pośrednictwa po sprzedaży, które nadal są elementem jednej usługi

W ujęciu funkcjonalnym usługi pośrednictwa to nie tylko „doprowadzenie do podpisu”, ale cały ciąg działań, które pozostają związane z ubezpieczeniem i jego wykonaniem. W tym sensie pośrednictwo może obejmować działania „po”, jeśli są one naturalnym przedłużeniem procesu ubezpieczeniowego i dotyczą świadczenia usług ubezpieczeniowych oraz realizacji ochrony.

Typowe przykłady, które w praktyce bywają traktowane jako element całości, zależnie od modelu współpracy i umowy: – wsparcie w zmianach i aneksach do polisy, jeśli jest to nadal obsługa relacji ubezpieczeniowej, – czynności związane z odnowieniem ochrony lub dopasowaniem wariantu w ramach tej samej relacji ubezpieczeniowej, – komunikacja dotycząca opłacania i weryfikacji składek ubezpieczeniowych, jeśli jest to część procesu realizacji ochrony, – obsługa zapytań klienta o zakres ochrony, wyłączenia i obowiązki stron w trakcie trwania umowy.

Takie podejście spina się z tym, że zwolnienie dotyczy usług ubezpieczeniowych oraz usług pośrednictwa przy ich świadczeniu, a nie ogólnie wszelkiej obsługi administracyjnej w otoczeniu ubezpieczeń.

Pośrednictwo w świadczeniu usług: co w praktyce przesądza o kwalifikacji czynności

W praktyce problem zaczyna się wtedy, gdy po podpisaniu polisy pojawiają się usługi świadczone „obok” ubezpieczenia. Mogą to być czynności organizacyjne, raportowe, wsparcie systemowe, call center albo elementy stricte back office. Same w sobie nie muszą mieć charakteru ubezpieczeniowego, nawet jeśli dotyczą klientów ubezpieczeniowych.

Przy ocenie, czy dana aktywność to nadal pośrednictwo w świadczeniu usług, zwykle liczą się trzy rzeczy: – cel zawarcia umowy i realizacji ochrony, czyli czy czynność służy ubezpieczeniu jako takiemu, – bezpośredni związek z konkretną polisą i relacją ubezpieczeniową, a nie ogólną obsługą operacyjną, – rola pośrednika jako podmiotu, który realnie łączy strony i uczestniczy w procesie ubezpieczeniowym, a nie tylko wykonuje „technikę” procesu.

W tle jest też klasyczne rozróżnienie w VAT, czy mamy do czynienia z usługą, czy z czynnością, która w ogóle mogłaby zostać uznana za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych. To rozróżnienie wynika z konstrukcji ustawy o VAT i dyrektywy.

[Miejsce na infografikę: Wizualne zestawienie – Czynności podlegające zwolnieniu z VAT (np. obsługa polisy, aneksy) vs. Czynności opodatkowane (np. czysty back-office, likwidacja szkód)]

W tym temacie łatwo pomylić dwie różne konstrukcje. Z jednej strony jest zwolnienie wynikające z charakteru usługi, czyli zwolnienie dla usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego. Z drugiej strony jest zwolnienie podmiotowe, które zależy od limitu i zasad z art. 113. Tu interesuje nas przede wszystkim zwolnienie przedmiotowe z art. 43, a więc to, czy dana usługa mieści się w zakresie zwolnienia niezależnie od obrotu.

Art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy: co obejmuje zwolnienie i jak je rozumieć w praktyce

Punktem wyjścia jest ustawa o VAT, konkretnie przepis wskazujący, że zwolnione są między innymi usługi ubezpieczeniowe, reasekuracja, a także pośrednictwo w świadczeniu usług ubezpieczeniowych. Ustawodawca dopowiada też, że zwolnieniem mogą być objęte usługi świadczone przez ubezpieczającego w zakresie zawieranych przez niego umów ubezpieczenia na cudzy rachunek, ale z istotnym zastrzeżeniem. Zwolnienie działa z wyłączeniem zbywania praw nabytych w związku z wykonywaniem umów ubezpieczenia i umów reasekuracji.

To zastrzeżenie jest ważne, bo pokazuje granicę. Jeśli pojawia się przeniesienie prawa albo działania o charakterze rozporządczym, może to podlegać innym regułom VAT, niezależnie od tego, że punkt wyjścia był ubezpieczeniowy.

Art. 43 ust. 1 pkt 37: kiedy ten przepis nie rozwiązuje problemu w usługach okołoubezpieczeniowych

W VAT najpierw ocenia się, czy w ogóle mamy czynność podlegającą opodatkowaniu. Ustawa wskazuje, że opodatkowanie podatkiem VAT dotyczy między innymi odpłatnej dostawy towarów oraz odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju.

Dalej dochodzą definicje, które pomagają odróżnić usługę od dostawy: – dostawę towarów rozumie się jako przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, czyli stanowi dostawę towarów nie tylko sprzedaż w sensie cywilnym, – świadczenie usług to kategoria „pozostała”, obejmująca świadczenia usług inne niż dostawa towarów, także wtedy, gdy mówimy o prawach i zobowiązaniach, a nie o rzeczach.

Dlaczego to ma znaczenie w pośrednictwie? Bo po zawarciu polisy mogą pojawić się działania, które są „około” ubezpieczeń, ale nie są już usługą pośrednictwa ubezpieczeniowego ani pośrednictwem w świadczeniu usług. Wtedy sam fakt, że dotyczą klientów ubezpieczeniowych lub produktów ubezpieczeniowych, nie wystarcza. Liczy się, czy dana usługa jest realnie związana ze świadczeniem usług ubezpieczeniowych i z celem, jakim było doprowadzenie do ochrony ubezpieczeniowej.

W praktyce wraca tu też kontekst Dyrektywy VAT, która zwalnia transakcje ubezpieczeniowe, w tym usługi pokrewne świadczone przez pośredników ubezpieczeniowych. To sprawia, że istotne staje się pojęcie usług pokrewnych i to, czy dana czynność jest pokrewna ubezpieczeniu w sensie funkcjonalnym.

Co musi wynikać z opisu świadczenia, żeby utrzymać spójność kwalifikacji

Jeżeli usługa ma pozostać w zwolnieniu, opis świadczenia powinien jasno pokazywać, że chodzi o działania typowe dla czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego, a nie o odrębną usługę administracyjną. W praktyce znaczenie ma to, czy: – działania są wykonywane w ramach umowy agencyjnej i wynikają z umowy agencyjnej, a wynagrodzenie jest powiązane z polisami, czyli na przykład z tytułu czynności agencyjnych lub z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, – czynności mają związek z procesem ubezpieczeniowym, na przykład z zawieraniem umów ubezpieczenia, z obsługą zmian w polisie, ze wznowieniami i ciągłością ochrony, a nie tylko z obsługą danych, – opis wskazuje, że czynności służą realizacji celu ubezpieczenia, czyli są elementem tego samego procesu, a nie „usługą obok”.

Jeżeli w praktyce pojawiają się usługi zupełnie niezależne od polis, wtedy częściej wchodzi w grę rozliczenie na zasadach ogólnych, czyli ze stawką właściwą dla danej usługi i ze wszystkimi konsekwencjami ewidencyjnymi. To jest właśnie miejsce, w którym później pojawia się spór o VAT usług pośrednictwa i o to, czy po zawarciu polisy mamy jeszcze jedną usługę, czy już kilka usług obok siebie.

Po zawarciu umowy najtrudniejsze jest odróżnienie, czy dana aktywność nadal pozostaje elementem pośrednictwa ubezpieczeniowego i obsługi umów ubezpieczenia, czy jest już samodzielną usługą, czyli odpłatnym świadczeniem usług rozliczanym na zasadach ogólnych. W VAT to rozróżnienie ma znaczenie, bo opodatkowaniu podlegają czynności, które stanowią odpłatne świadczenie na terytorium kraju, o ile nie ma zastosowania zwolnienie.

Czynności administracyjne i operacyjne po sprzedaży, które najczęściej budzą spór

Ryzyko pojawia się zwykle wtedy, gdy po zawarciu umowy wykonywane są działania, które mają charakter „techniczny” i mogłyby zostać wykonane niezależnie od tego, czy ktoś wcześniej uczestniczył w zawarciu umów ubezpieczenia. W takich sytuacjach organy często sprawdzają, czy te czynności wykonywane są jeszcze w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego, czy raczej są to usługi świadczone odrębnie.

Najczęściej sporne są czynności polegające na: – prowadzeniu rozbudowanej obsługi back office, która nie jest powiązana z konkretną ofertą ubezpieczeniową i nie prowadzi do żadnych działań w celu zawarcia umowy, – świadczeniu wsparcia stricte technicznego lub organizacyjnego, które nie dotyczy bezpośrednio wykonywania umów ubezpieczenia, – realizacji usług informacyjnych lub administracyjnych „dla bazy” klientów ubezpieczeniowych, bez związku z konkretną polisą, – działaniach, które przypominają outsourcing procesów, a nie pośrednictwo w świadczeniu usług ubezpieczeniowych.

W tle jest też konstrukcja ustawy, która rozdziela odpłatną dostawę towarów i świadczenie usług. Jeśli czynność polega na przeniesieniu prawa do rozporządzania towarem jak właściciel, wchodzi w grę analiza, czy nie jest to sytuacja, która stanowi dostawę towarów. Przy prawach, licencjach i innych wartościach niematerialnych częściej mówimy jednak o świadczeniu usług. W praktyce w ubezpieczeniach nie jest to typowe, ale może się pojawić w modelach obejmujących przeniesienie prawa do określonych uprawnień, licencji lub wartości niematerialnych.

Wynagrodzenie za działania po sprzedaży: kiedy może sugerować odrębne świadczenie

To, jak ułożone jest wynagrodzenie, często przesądza o tym, jak wygląda kwalifikacja świadczenia. Jeśli wynika ono głównie z prowizji z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, a działania po sprzedaży są naturalnym elementem relacji ubezpieczeniowej, łatwiej bronić tezy, że nadal jest to część usługi pośrednictwa.

Gdy jednak pojawia się osobna opłata niezależna od polis, rośnie ryzyko, że zostanie to potraktowane jako odrębne odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu podatkiem VAT. W praktyce widać to szczególnie, gdy: – wynagrodzenie jest stałe i nie ma związku z zawarciem ani wykonywaniem konkretnych umów ubezpieczenia, – zakres usług jest opisany szerzej niż dystrybucja i obsługa polis, a więc wychodzi poza dystrybucję ubezpieczeń, – z umowy lub z opisu świadczeń wynika, że usługa dotyczy głównie procesu operacyjnego, a nie ubezpieczenia.

Znaczenie ma też to, czy działasz na podstawie umowy agencyjnej i czy czynności mieszczą się w ramach umowy agencyjnej, bo to pomaga wykazać, że świadczenie ma charakter agencyjny i jest związane z ubezpieczeniami.

Usługi mieszane: kiedy rozdzielenie czynności zmienia sposób rozliczenia

W praktyce często występuje model mieszany. Ten sam podmiot realizuje wykonywanie czynności przygotowawczych zmierzających do sprzedaży, czyli na przykład wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych, prezentację produktów ubezpieczeniowych i doprowadzenie do zawarcia umów ubezpieczenia, a równolegle realizuje inne usługi związane z obsługą procesów.

Wtedy kluczowe jest, czy mamy jedną usługę w zakresie ubezpieczeń, czy zestaw usług, z których część jest zwolniona, a część rozliczana na zasadach właściwych dla danego świadczenia. To właśnie w takich sytuacjach pojawia się najwięcej sporów o VAT usług pośrednictwa po podpisaniu polisy.

W praktyce rozdzielenie bywa uzasadnione, gdy obok działań stricte ubezpieczeniowych wykonywane są usługi, które można sensownie wydzielić i opisać jako samodzielne. Wtedy fragment dotyczący ubezpieczeń może pozostać zwolniony na podstawie art. 43, a pozostałe elementy mogą być rozliczane na zasadach ogólnych. Samo to, że działania są wykonywane na rzecz osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, nie jest tu rozstrzygające. Liczy się treść i funkcja świadczenia w świetle przepisów i praktyki interpretacyjnej.

W sporach o to, czy działania podejmowane po podpisaniu polisy, czyli po tym, co w praktyce określa się chwilą zawarcia umowy, nadal mieszczą się w zwolnieniu, często wraca jeden wspólny mianownik. Ocena idzie w stronę tego, czy pośrednik wykonuje działania charakterystyczne dla pośrednictwa ubezpieczeniowego, czy tylko realizuje procesy operacyjne „obok” ubezpieczenia. W tym kontekście istotne są wnioski z orzecznictwa NSA z 9 grudnia 2025 r. W rozstrzygnięciach tych podkreślono, że pośrednictwo nie musi kończyć się w momencie podpisu, jeżeli po umowie wykonywane są działania typowe dla roli pośrednika, powiązane z polisą i relacją ubezpieczeniową.

Z drugiej strony praktyka organów podatkowych pokazuje, że przy wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej kluczowe są szczegóły opisu świadczenia. W interpretacjach przewija się podejście, w którym zwolnieniem obejmuje się elementy bezpośrednio związane z doprowadzeniem do zawarcia umów ubezpieczenia i z obsługą umów ubezpieczenia. Natomiast czynności stricte administracyjne, back office lub techniczne, które nie mają bezpośredniego związku z ubezpieczeniem jako takim i rolą pośrednika, są częściej traktowane jako odrębne odpłatne świadczenie usług.

W interpretacjach widać też, że organy wprost analizują, czy opisane działania mają sens w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego. Pojawiają się tu elementy takie jak pozyskanie i prowadzenie relacji, w tym wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych i praca na etapie oferty ubezpieczeniowej, a także czynności wykonywane już po podpisie, jeżeli są związane z konkretną polisą i jej funkcjonowaniem.

W tle tych ocen jest także warstwa unijna. Dyrektywa mówi o zwolnieniu dla transakcji ubezpieczeniowych wraz z usługami pokrewnymi świadczonymi przez brokerów i agentów. To sprawia, że pojawia się spór o pojęcie usług pokrewnych i o to, czy konkretne działania po sprzedaży nadal są ubezpieczeniowe funkcjonalnie, czy stają się usługą pomocniczą o innym charakterze.

W praktyce, przy kwalifikacji czynności po sprzedaży, w dokumentach i uzasadnieniach najczęściej „waży” to: – czy działanie prowadzi do zawarcia lub utrzymania ochrony i jest powiązane z polisą, a nie jest usługą ogólną dla bazy klientów, – czy mieści się w roli pośrednika, który łączy strony i działa w ramach pośrednictwa w świadczeniu usług ubezpieczeniowych, czy jest tylko wykonaniem procesu, – jak wygląda wynagrodzenie z tytułu czynności agencyjnych i czy jest logicznie powiązane z polisami, w tym z prowizją z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, – czy nie wchodzą w grę elementy wyjęte ze zwolnienia, w tym wprost wskazane wyłączeniem zbywania praw nabytych.

Jeżeli dana usługa nadal mieści się w zwolnieniu, kluczowe jest to, żeby dokumenty „opowiadały” tę samą historię. Chodzi o spójność pomiędzy zakresem świadczeń w umowie, sposobem rozliczenia prowizji z tytułu zawartych umów ubezpieczenia, opisem pozycji na dokumencie sprzedaży oraz tym, jak te kwoty trafiają do ewidencji. W praktyce dotyczy to szczególnie sytuacji, gdy działasz na podstawie umowy agencyjnej, a wynagrodzenie jest rozliczane z tytułu czynności agencyjnych w ramach umowy agencyjnej.

Od strony formalnej warto pamiętać o dwóch zasadach: – w VAT najpierw rozstrzyga się, czy mamy odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, a dopiero potem, czy to świadczenie korzysta ze zwolnienia albo podlega opodatkowaniu, – przy sprzedaży zwolnionej z VAT co do zasady nie ma obowiązku wystawiania faktury. Obowiązek pojawia się, gdy nabywca zgłosi żądanie w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym wykonano usługę albo otrzymano całość lub część zapłaty.

Jeżeli faktura jest wystawiana, powinna spełniać wymogi formalne, a opis powinien jasno wskazywać, że chodzi o usługi pośrednictwa ubezpieczeniowego albo inne czynności w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego. W praktyce najczęściej stosuje się adnotację o zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 37 ustawy o VAT. To jest szczególnie ważne, gdy w ramach jednej współpracy pojawiają się też inne usługi świadczone, które nie korzystają ze zwolnienia i są rozliczane na zasadach ogólnych.

W opisie pozycji warto pilnować języka, który nie przesuwa usługi w stronę czystej administracji. Jeżeli Twoje działania obejmują typowe czynności pośrednictwa ubezpieczeniowego, takie jak wyszukiwanie klientów ubezpieczeniowych, praca na etapie oferty ubezpieczeniowej, doprowadzenie do zawarcia umowy oraz późniejsza obsługa umów ubezpieczenia w ramach dystrybucji ubezpieczeń, to opis powinien to odzwierciedlać. Jeżeli natomiast sprzedajesz usługę typowo operacyjną, oderwaną od polis, rośnie ryzyko opodatkowania podatkiem VAT i sporu o VAT usług pośrednictwa.

W JPK_V7 zasada jest taka, że ewidencja ma odzwierciedlać rozliczenia, a sprzedaż zwolniona powinna być ujęta jako sprzedaż zwolniona. W praktyce sposób ujęcia zależy od tego, czy sprzedaż jest dokumentowana fakturami, czy ujmowana zbiorczo na podstawie dokumentu wewnętrznego.

Jeżeli równolegle występuje sprzedaż zwolniona i opodatkowana, ważne jest także to, jak wpływa to na odliczenie VAT naliczonego. Wtedy wraca temat proporcji i tego, czy dana aktywność ma charakter pomocniczy, czyli kwestia charakteru transakcji pomocniczych. To może mieć znaczenie przy ocenie prawa do odliczeń, zwłaszcza gdy poza pośrednictwem w świadczeniu usług ubezpieczeniowych pojawiają się inne usługi.

Na koniec, VAT to nie wszystko. Zwolnienie w VAT nie oznacza, że przychód nie jest rozliczany w podatku dochodowym. Prowizje z polis, opłaty za obsługę i rozliczenia w ramach współpracy agencyjnej nadal są przychodem z działalności gospodarczej, a koszty trzeba uzasadnić zgodnie z ich funkcją w świadczeniu usług. W praktyce spójność dokumentów w VAT pomaga też utrzymać porządek po stronie podatku dochodowego, bo łatwiej wykazać, jakie czynności wykonywane były przed i po zawarciu polisy oraz z czego wynikało wynagrodzenie.

VI. Podsumowanie

To, że praca przy polisie nie kończy się z chwilą podpisu, nie oznacza automatycznie, że po chwili zawarcia umowy zwolnienie przestaje działać. Kluczowe jest to, czy działania po sprzedaży pozostają usługami charakterystycznymi dla pośrednika i nadal mieszczą się w zwolnieniu z art. 43 ust. 1 ustawy o VAT, w szczególności w art. 43 ust. 1 pkt 37.

W praktyce granica zwykle przebiega tam, gdzie zamiast działań w zakresie pośrednictwa ubezpieczeniowego pojawiają się samodzielne usługi organizacyjne lub back office, które da się wykonywać niezależnie od relacji ubezpieczeniowej. Wtedy rośnie ryzyko opodatkowania podatkiem VAT jako odrębnego odpłatnego świadczenia usług, rozliczanego na zasadach ogólnych.

W orzecznictwie podkreśla się, że pośrednictwo może obejmować także czynności po zawarciu polisy, o ile są one typowe dla roli pośrednika i powiązane z ubezpieczeniem.